Elektrik Tesisat Borusu Çeşitleri Ve Özellikleri

Elektrik tesisat borusu: Yapılarda ve binalarda kablolar aracılığıyla akım geçişi sağlamaktadır. Kabloları korumak ve yönlendirmek için kullanılan bir tüp şeklindeki borudur.

Metal, plastik veya fiberden yapılabilir. Çoğu kanal serttir, ancak bazı amaçlar için esnek kanal kullanılır. İletkenleri darbe, nem ve kimyasal buhardan korur. Üzerinden akım geçen iletken kabloların mekanik çarpma ve suyla temas etmemesi için yalıtkan boru içerisinden çekilir.

Elektrik borusu elektriğin olduğu her alanda gerek duyulan bir malzemedir. Okul, ev, iş yeri gibi pek çok yerde kullanılan bir tesisat malzemesidir. Duvar içlerinde kalan borular, yapılarda elektriği iletmekle görevlidir. Borularla köşe dönmek için yada boruları birbirine eklerken ilave parçalar kullanılır. Bu parçalar dirsek, muf ve T- parçasından oluşur.

Boru Çeşitleri

Elektrik tesisattın da kullanılan boru çeşitleri şunlardır. Bergman boru, peşel boru, PVC boru, spiral (bükülgen) boru, çelik (stalpanzer) boru.

Bergman Boru

Elektrik tesisattın da sıva üstü elektrik borusu olarak kullanılmaktadır. Bergman borular, güçlü bir yalıtkan olan PVC’den oluşmaktadır. Elektrik boruları gri, siyah, beyaz, mavi gibi renkleri vardır. Kurşunlanmış ince levhaların kenetlenmesi ile elde edilir.

Bu tesisat borusunun iç kısmı vernikli kartonla kaplı alüminyum veya yumuşak çelik saçtan yapılmıştır. Ziftlenmiş kağıtla yalıtılmıştır. Boyu 3 metre olup, boru çapı 9–11–13,5–16–23–29–36–48 mm’dir. Daha çok kuru yerlerde kullanılır. Günümüzde kullanılmayıp, eski ev tesisatlarında görülmektedir.

Peşel Boru

Bu tesisat borusu ince çelik saçtan yapılır. Daha çok sıva altı tesisatlar da kullanılır. Paslanmaya karşı özel bir madde ile kaplanmış ve iç kısmı yalıtımsız boru çeşididir. Bu tesisat malzemesi yarıklı çelik boru olarak ta bilinir.

Peşel borular açık yarıklı ve kapalı yarıklı olabilir. Üzerleri siyah boya ile boyanmıştır. Tesisat boruları piyasada 3 er metre boyunda satılır ve iç çaplarına göre aranır. Çapları TS–7’ ye göre 8–14–18–26–37 mm’dir. Günümüzde kullanılmayıp, eski evlerde sıva altı tesisatlarında görülmektedir.

PVC Boru

Elektrik tesisatlarında sıva altı tesisatta kullanılabilir. PVC (polivinil clorür) maddesinden yapılır. Bu borular dayanıklı, hafif, kolay işlenebilir. Nemden etkilenmezler. Boya ve özel bakım gerektirmez bunun yanında iyi bir yalıtkandır.

Plastik borular iki çeşittir.

Beton borusu
Duvar borusu.

Beton borusu; sert plastikten üretilir. Demir ve harçların baskısından zarar görmemesi için sert olarak yapılır.

Duvar borusu; kolay işlenebilir olması için yumuşak plastikten yapılır. Bu borular 3’er metre boyunda çubuk ve 50-100’er metre boyunda kangallar halinde satılır. Çapları ise 14-18-26-32-40-50-63 mm’dir. Boru fiyatları çapları, boyutlarına ve et kalınlığına göre değişir.

Spiral Boru

İstenilen açıda bükülebilen borulardır. Bükülgen olduğu için elektrik tesisatında kolon hatlarında, kiriş dönüşlerinde ve dönüşlerin çok olduğu yerlerde kullanılır. Teknik olarak işçiliği kolaylaştırır.

Spiral borular, metal ve yalıtkan gereçlerden yapılır. Metal olarak galvanizli çelik, kalaylı çelik ve izoleli çelikten yapılan çeşitleri vardır. Elektrik tesisat boru çapları 9–11–14–18–26–32–37 mm’ dir. Elektrik panoları için, pano spirali ince ve kalın olmak üzere 25–50–100 m boylarında kangal boru olarak üretimi yapılır.

Galvanizli Dişsiz Çelik Boru

Çelik boru yumuşak çelikten yapılmıştır. Yalıtkanlı ve yalıtkansız çelik (ştalpanzer) borular yerine galvanizli çelik borular daha idealdir.

Bu boru, kullanım amaçlı işçilik ve montaj bakımından ekonomiktir. Galvanizli dişsiz çelik boruların uzunlukları 3,05 metredir. Boru çapları 17,90 – 23,40 – 29,50 – 44, 20 – 55,80 –73 –88, 90–101,60 – 114,30 özel alaşımlı yüksek kaliteli çelikten imal edilmiştir. Sıcak daldırma yöntemiyle galvanizlenmiştir.

Galvanizli dişsiz çelik borular, dişsiz oldukları için montajları kolay yapılabilir. Farklı aksesuarlar ve bükme aparatları ile şantiyede montaj yapılırken elle bükme yapılabilir. Manşon, rakor ve diğer fitingler kullanmak için bir cihaz gerekmez.

Boruların içi imalattan sonra temizlenir. Kayganlaştırıcı özel bir maddeyle kaplanır. Bundan dolayı kablo çekmek kolay ve hızlı bir şekilde ve izolasyona zarar vermeden yapılabilir. Dişsiz çelik boru sadece kabloları mekanik zarardan korumaz. Aynı zamanda devrelere elektromanyetik koruma da sağlar. Yangına, dumana karşı içten ve dıştan koruma sağlayan tesisat sistemidir. EMT boru kullanıldığında tesisat içerisinde topraklama hattı çekilmesine gerek yoktur.

Galvanizli Dişli Çelik Boru

Bu elektrik tesisat borusu her çeşit ex -proof ve ağır hizmet tipine uygundur. Yüksek etli boru kalınlığı ve konik diş sistemi ile alev sızdırmazlık özelliği vardır. Şiddetli mekanik darbelere karşı koyabilirler.

Galvanizli dişli çelik borunun bir tanesinin uzunluğu 3.05 metredir. Boru çapları ise 20,70-26,10-32,80-47,80-59,90-72,60-88,30-100,90-113,40-141,30168,30 mm olarak imalatı yapılır.

Bu boruların her iki ucunda diş açılmıştır. Bir ucunda plastik diş koruyucu vardır. Diğer ucunda ise bir adet boruyu boruya ekleme mufuyla (caupling) uzatılmaktadır. Özel alaşımlı çelikten üretilmiştir. Sıcak daldırma yöntemiyle galvanizlenmiştir. Boruların içleri çapaklardan temizlenmiş ve kaydırıcı bir malzeme ile kaplanmıştır.

Galvanizli Çelik Spiral Boru

Yüksek mekanik direnci ve bükülme özelliği olan borulardır. Özel alaşımlı çeliğin sıcak daldırma yöntemi ile galvanizlenmiş olarak imal edilir.

Galvanizli çelik spiral boru 15–30–75 m boyundadır. Boru çapları15,50–23.30.28.07–35,05–49,50– 62,20–77,70–90,40 – 103, 10 – 115,80 mm üretilmektedir. Asma tavan altında armatür montajında ve dahili uygulamalarda kullanılan bu boruların işlemesi ve montajı kolaydır.

Alüminyum Borular

Alüminyum yumuşak bir elementtir. Bu borunun üretiminde farklı elementler ile alaşım haline getirilmektedir. Bu sayede belirli bir seviyeye kadar dayanıklılık kazanabilir.

Alüminyum borular çelik ile kıyaslanınca çok daha hafif bir malzemedir. Bu sebeple ağırlığın ve hareketliliğin önemli olduğu kullanımlarda alüminyum boru profiller tercih edilir. Alüminyumun ısı iletme kapasitesi yüksektir. Bundan dolayı ısı kontrolünün önemli olduğu yerlerde kullanılır. Sahip oldukları nitelikler açısından farklı sınıflandırılır, çeşitli çap ve ölçülerde üretimi yapılır.

Boru profilleri min. 10 mm çaptan max. 600 mm çapa kadardır. Et Kalınlıkları Min. 1 mm ile Max. 150 mm arasındadır. Çeşit olarak dikişsiz alüminyum borularda vardır.

Kullanım Alanları